Stanford Üniversitesi’nden araştırmacılar, organoid biyolojisinde yıllardır karşılaşılan bir engeli aşarak damar ağıyla donatılmış, atan kalp yapıları geliştirdi. “Kalp organoidleri” olarak adlandırılan bu mini yapılar, yaklaşık 6,5 haftalık insan embriyosuna karşılık gelen bir gelişim düzeyini yansıtıyor. En dikkat çekici yanı ise içerdikleri dallanmış damar ağı sayesinde, gerçek kalp gibi beslenmeleri ve fonksiyon göstermeleri.
Geliştirilen bu damarlaşmış kalp yapıları, yalnızca organ geliştirme süreçlerini anlamak için değil, aynı zamanda kişiselleştirilmiş ilaç testleri ve genetik hastalıkların modellenmesi gibi birçok alanda yeni kapılar açabilir.
Bu bilimsel dönüm noktası, Stanford Üniversitesi ile birlikte Princeton Üniversitesi, Massachusetts General Brigham Hastanesi ve San Francisco Chronicle gibi prestijli kurumların da katkılarıyla daha da geniş bir yankı uyandırdı. Yapılan çalışmalar, sadece kalple sınırlı kalmayarak karaciğer organoidlerine de genişletildi. Böylece damar ağına sahip mini karaciğer modelleri de üretilmiş oldu.
Organoid teknolojisinde yeni dönem
Organoidler, laboratuvar ortamında kök hücrelerden türetilerek geliştirilen mini organ modelleridir. Ancak şimdiye dek bu yapılar, yeterince karmaşık damar ağına sahip olamıyordu ve bu durum gelişimlerini ve uzun süreli incelemeleri sınırlıyordu. Stanford araştırmacılarının bu engeli aşması, üç boyutlu biyolojik modellemeler açısından devrim niteliğinde bir ilerleme olarak görülüyor.
Araştırmacılar, bu organoidlerin sadece temel araştırmalarda değil, ilaçların bireysel etkilerinin test edilmesinde, doğumsal kalp hastalıklarının anlaşılmasında ve hatta gelecekte organ nakli için ön hazırlık çalışmalarında kullanılabileceğini ifade ediyor.
